چهارشنبه، آبان ۱۴، ۱۳۹۳

آلترناتیو با طرح قانون اساسی تعریف می شود

آلترناتیو با طرح قانون اساسی تعریف  می شود
سام قندچی

روز گذشته در پی همایش وحدت اپسدا و سجا گفتگویی میان سه تن از رهبران جمهوریخواهان سکولاردموکرات ایران برگزار شد. دکتر اسماعیل نوری علا، سخنگوی جنبش سکولار دموکراسی ایران (1)، در این گفتگو به درستی به موضوع قانون اساسی اشاره کرد (2).

موضوع قانون اساسی سالهاست در اپوزیسیون بحث می شود اما عملا تلاش ها نیمه کاره مانده به رغم آنکه چندین نفر از حقوقدانان پرتوان ایرانی در خارج حضور دارند. اگر پیش از انقلاب 57 همه نیروهای اپوزیسیون طرح های خود را برای قانون اساسی آینده ارائه کرده بودند، بعد از انقلاب یکباره قانون اساسی تازه همه را غافلگیر نمی کرد. به هر حال امروز وضع چگونه است:

1. اصول گرایان و بخش قابل توجهی از اصلاح طلبان از جمله سید محمد خاتمی جمهوری اسلامی را آنگونه که هست قبول دارند گرچه ممکن است در برخی نکات جزئی خواهان تغییراتی در قانون اساسی باشند اما کل قانون اساسی فعلی که شامل ولایت فقیه می شود مورد پذیرش آنهاست.

2. بخش اعظم اصلاح طلبان جمهوری اسلامی خواستار اصلاح قانون اساسی فعلی و بویژه از بین بردن نظارت استصوابی شورای نگهبان و حتی حذف ولایت فقیه هستند. نواندیشان دینی نظیر اکبر گنجی که لزوماً خود را اصلاح طلب نمی دانند، چنین دیدگاهی دارند. اکثر نیروهای دیگر سیاسی نیز چنین اصلاحاتی را به وضع فعلی ترجیح میدهند.

3. مجاهدین خلق خواستار لغو قانون اساسی فعلی هستند. قانون مورد نظر آنها گرچه با قانون اساسی فعلی جمهوری اسلامی تفاوت خواهد داشت اما مذهب رسمی در آن اسلام است. اینکه برای مجاهدین موضوعاتی نظیر حجاب نیز در حوزه قانون اساسی تعیین می شود روشن نیست.

4. نیروهای پادشاهی خواه ایران خواستار لغو قانون اساسی فعلی هستند. نیروهای پادشاهی خواه خواستار احیا پادشاهی پهلوی می یاشند. در قانون اساسی قدیم ایران اسلام مذهب رسمی است. بنظر می رسد اکثریت پادشاهی خواهان امروز با تعیین مذهب رسمی در قانون اساسی موافق نیستند و در نتیجه قانون اساسی مورد نظرشان نمی تواند قانون اساسی دوران پهلوی باشد.

5. اکثربت جمهوری خواهان سکولار ایران خواستار قانون اساسی تازه اند. این نیروها انتخابی بودن عالی ترین مقام کشور یعنی رییس جمهور را اصل می دانند و خواستار قانون اساسی سکولار برای آینده ایران هستند.

آشکار است که پنچ جریان بالا نمی توانند با هم سازمان سیاسی بسازند چون در اصل شکل قدرت در جامعه با هم تفاوت اساسی دارند. اما می توانند با هم ائتلاف های سیاسی و تشکیلاتهای حقوق بشری و خبری درست کنند.

آنچه برای کل جامعه ایران و نیروهای سیاسی اهمیت دارد این موضوع است که دوباره پس از سالها تلاش آنها باعث بقدرت رسیدن برنامه سیاسی دیگری نظیر ولایت فقیه نشود و بعد خود را سرزنش کنند که از اساس با قانون تازه مخالف بوده اند و سرشان کلاه رفته است. راه پیشگیری از چنین وضعی تدوین طرح قانون اساسی روشن از سوی هر کدام از این نیروها از همین امروز است و مسلماً کسی که از هر نیروئی دفاع کند آگاهانه از قانون اساسی اعلام شده آن جریان دفاع کرده و نه آنکه در شرایط عجله بعد از تحول تازه رأی آری و نه به قانون اساسی به وی تحمیل شذه باشد (3).

در چند سال اخیر طرح هایی ارائه شده اند اما متأسفانه به روشنی هر جریان، طرح قانون اساسی مورد نظر خود را ارائه نداده است. امید است که گفتگو های فعلی جمهوریخواهان سکولار دموکرات به تدوین قانون اساسی مورد نظر این جریان بیانجامد. همچنین جریانهای اصلی پادشاهی خواه نظیر شورای ملی و حزب مشروطه نیز بتوانند به طرح قانون اساسی مورد نظر خود دست پیدا کنند (4).

مطمئناً روشن بودن طرح های قانون اساسی آینده، همکاری و اتئلاف نیروهای مختلف جنبش سیاسی را در زمینه های مختلف حقوق بشری و خبری میسر می کند، و در آینده نیز راه را برای مشارکت در تشکیل دولت های ائتلافی هموار خواهد ساخت.

 
به امید جمهوری آینده نگر دموکراتیک و سکولار در ایران

سام قندچي، ناشر و سردبير
ايرانسکوپ
http://www.ghandchi.com
http://www.iranscope.com
سیزدهم
آبان ماه 1393
November 5
, 2014
 
پانویس:
 
1.جنبش سکولار دموکراسی ایران
 
2. گفتگوی احمد تقوایی، امیرحسین گنج بخش و اسماعیل نوری علا
http://www.youtube.com/watch?v=oz61A8LxHA4
 
 
3. قانون اساسي جديد- رفراندوم ترقي و تحجر
http://www.ghandchi.com/364-ConstRef.htm
 
4. قانون اساسی ايران
 
 
 
متون برگزیده:
 
 
ایران#
#iran
iranscope@
ayandehnegar@
ghandchi@